Zawód nauczyciela

Wystawienie oceny z zachowania jest jednym z najtrudniejszych zadań, jakie stoją przed każdym nauczycielem. Na szczęście istnieję odpowiednie regulacje, które mają na celu sprawne modelowanie tego procesu. Przede wszystkim nauczyciel musi wziąć pod uwagę obecność ucznia w szkole, tym samym usprawiedliwione nieobecności. Im jest ich więcej, tym ocena z zachowania jest niższa. Nauczyciel musi wziąć pod uwagę także okazywanie szacunku innym osobom, zwłaszcza osobom starszym, jaki i kolegom i koleżankom ze szkolnego podwórka. Nauczyciel musi mieć na uwadze wywiązywanie się ucznia z obowiązków szkolnych. Należy również pamiętać o tym, że nie jest to ogólna ocena tego jak uczeń się uczy, ale jak zachowuje, do gratyfikowania bądź ganienia procesów edukacyjnych uczniów służy system ocen, które są wymierne.

Tolerancja i wyrozumiałość to jedne z podstawowych zasad postępowania nauczyciela zwłaszcza w kontakcie z trudnymi uczniami. Tolerancja może przybrać dwie formy. Pierwszą z nich jest tolerancja negatywna tzn. nie przeciwstawiam się cudzym działaniom, poglądom. Tolerancja pozytywna akceptuję, popieram, poglądy zachowania innych i tolerancja jako brak przymusu podczas oddziaływania na partnera interakcji, delikatnie próbuję zmienić czyjeś zachowanie, czyjąś postawę, pogląd. Koniecznie należy ustalić z uczniami reguły postępowania. Podpisanie kontraktu z nauczycielem jest dziś sprawą bardzo istotną. Do spraw etycznych należy zagadnienie jednostki w społeczeństwie – tzn. nauczyciel w społeczeństwie, uczeń w społeczeństwie. Tolerancja jest też elementem światopoglądu nauczyciela. Czasami te dwie rzeczy nauczyciel musi umiejętnie rozdzielić.

Osoby które odebrały i doświadczyły trudnego wychowania, dzieciństwa, niechęci mają niezwykle trudne możliwości w okazywaniu szacunku do innych osób. Okazywanie szacunku do innych osób jest istotnym elementem szeroko pojętej dojrzałości. Umiejętność obiektywnego spojrzenia na kłopoty, to jedna z podstawowych i bardzo liczących się zalet każdego nauczyciela. Dojrzałość psychiczna daje wychowawcy wolność i zdolność uczestniczenia w sposób uczuciowy w stanie ducha , w relacjach z uczuciem nauczyciel nie dąży do tego, żeby dominować nad uczniem. Nie da się on zdominować przez ucznia. Dojrzałość psychoemocjonalna polega na popieraniu ucznia w dążeniu do jego rozwoju w pełni życia. Nauczyciel to towarzysz życia – idzie razem z nim. Nie jest mu to przeszkodą. Dojrzałość wynika z uporządkowania własnego życia, wynika z wolności we własnym życiu.

Dobry nauczyciel wie, że wychowanie jest dialogiem, jaki prowadzi się w procesie edukacji z każdym uczniem. Niestety nauczyciele na ścieżce pedagogicznej popełniają bardzo dużo bledów. Mogą mieć one rozmaity wpływ na jego relacje z uczniami. Podstawowym bledem nauczycieli przy ocenianiu uczniów jest brak informowania, który zamieniany jest na pewien autorytaryzm, który ma na celu takie kształtowanie swojego toku nauczania, by uczeń świadomy był tylko wymagań. Niestety większość nauczycieli oceny uzależnia od swojego nastroju. Humorzastość nauczycieli wpływa ujemnie na kształtowanie ich autorytetu wśród uczniów jak i współpracowników. Częstym błędem jest także pycha, która przejawia się w postawi nauczyciela, który twierdzi, że na piątkę umie tylko on. Takie stawianie sprawy jest strasznie demobilizujące dla uczniów.

Prawa dziecka spisane są w różnego rodzaju konwencjach, ustawach, które posiadają charakter międzynarodowy jak i powinny obowiązywać na terenie państw, które daną regulację potwierdziły. W latach 90- tych nastąpiły zmiany legislacyjne pod kątem praw dziecka. Zmieniono konstytucję RP, w 2000 ustawa powołująca rzecznika praw dziecka, znowelizowano kodeks rodzinny i opiekuńczy, dziecko ma prawo ma po osiągnięciu pełnoletniości po swoim pochodzeniu, można więc udostępnić księgi cywilne dotyczące jego pochodzenia, zmieniono ustawę o systemie oświaty, ustawę o pomocy społecznej, wprowadzone zostały rodziny zastępcze jako nowa forma pogotowia rodzinnego, ograniczono możliwość umieszczania nieletnich w policyjnej izbie dziecka. Również prawa dziecka uwzględniono w kodeksie karnym. Dzieci są istotami, które system prawny musi chronić w sposób szczególny i w pierwszej kolejności.

Etyka to nauka o moralności dzielimy ją na etykę normatywną i etykę opisową. Etyka normatywna pokazuje według jakich norm powinniśmy postępować. Opisowa opisuje moralność. W określonym społeczeństwie jako fakt zaistniały . Etyka normatywna dzieli się na trzy część agatologia – to nauka o dobru, aksjologia – teoria wartości, aretologia – nauka o cnotach moralnych, deontologia – nauka o obowiązkach, powinnościach. Każdy zawód posiada swoją etykę zawodową, pisaną bądź też nie pisaną, niemiej jednak stanowi ona istotną części każdego zawodu, tego fizycznego czy tego teoretycznie siedzącego. Etyka zawodu nauczyciela musi uwzględnić jego skomplikowany charakter tzn. w zawodzie nauczyciela istnieje wysoki czynnik moralny. Etyka zawodu nauczyciela przejawia się w różnych relacjach. zawód nauczyciela charakteryzuje się społeczną odpowiedzialnością.

Samoakceptacja to akceptacja swoich zalet i wad – ograniczeń. To korzystanie z mocnych stron osobowości i pobłażliwe traktowanie z poczuciem humoru swoich ograniczeń. Podstawowym zdaniem wychowawcy jest nauczyć swoich uczniów dobrze myśleć o sobie, tak żeby wierzyli w swoje kompetencje i wartości. Pomocą w stawianiu fundamentów poczucia własnej wartości poczucia własnej wartości jest nazywanie i werbalizowanie tego co lubię w sobie i zbieraniu od innych informacji o sobie. W poczuciu własnej wartości ważny jest monolog wewnętrzny. W monologu wewnętrznym należy nauczyć zastępowania zdań obniżających poczucie własnej wartości, zdaniami wzmacniającymi. Swoim życiem każdy kieruje sam. Rozpoznać swoje możliwości. Rozpoznać swoje relacje z otoczeniem. Nauczenie planowania. Trening asertywności.

Człowiek szczęśliwy to człowiek który wie czego chce. Który nie posiada rozczepionej osobowości na publiczną i prywatną, który nie boi się oceny własnych przekonań i wartości. W innym wypadku żyje w ciągłej frustracji, lęku przed opinią. Najważniejszym zadaniem nauczyciela jest dopomóc wychowankowi w pomaganiu sobie. Ważne jest poznanie własnych emocji, myśli, opinii, sądów – samoświadomość. Najtrudniejszym obszarem jest poznanie własnych emocji. Najczęściej akceptujemy emocje pozytywny. Często nie akceptujemy emocje negatywne. Walczymy z emocjami negatywnymi (złość, nienawiść, zazdrość, wstyd). Emocje nie mogą podlegać oceniać. Należy nauczyć uczniów kontrolować emocje. Często bardzo dobrze sprawdza się stosowanie metody niedokończonych zdań, zadaniem ucznia jest dokończyć zdanie, które wypowiada pedagog.

Takt pedagogiczny to umiejętne pełnienie roli nauczyciela posiadającego właściwy, wymagający stosunek do samego siebie i swoich wychowanków, który nie prowadzi do zbędnych konfliktów, nie rani uczuć i godności, zachowuje odpowiedni dystans i poprawność obyczajowo kulturową. Takt pedagogiczny ogranicza zbędne konflikty. Jest ważny w różnych sytuacjach wychowawczych. Takt jest pomocny w ocenianiu, karaniu, rozmawianiu z rodzicami. Takt pedagogiczny to przede wszystkim umiejętność takiego eksponowania swojej osoby, która w żaden sposób nie wpływa na negatywna postrzeganie nauczyciela w czach uczniów. Tak pedagogiczny to także umiejętność prowadzenia dyskusji na adekwatnym poziomie, który nie ujmuje klasy i wiedzy nauczyciela. Takt pedagogiczny jest umiejętnością nad którą nauczyciel musi pracować przed długie lata swojej kariery zawodowej.

Autorytet jest dynamiczny. Zmienia się, ewaluuje. Wyróżniamy różne fazy autorytetu. Pierwsza z nich to faza autorytetu opartego na emocjach. Ten rodzaju autorytetu jest związany z postrzeganiem nauczyciela przez najmłodsze dzieci. Faza autorytetu moralnego jest charakterystyczna dla dzieci, które prezentują wiek średni szkolny. Często dzieci w tym wieku postrzegają za bardzo istotne to co dana osoba mówi, z tym co dana osoba robi, zwłaszcza jeżeli chodzi o nauczycieli. Faza autorytetu intelektualnego to już starszy wiek edukacyjny, często związany z uczniami liceum, szkół średnich różnego rodzaju. Faza autorytetu wartości dominuje w stosunku do nauczycieli akademickich, to tutaj nie postawa jaką dana osoba prezentuje w relacji ze światem ma znaczenie decydujące, ale to, czy dana osoba jest kompetentna do nauczania danego przedmiotu.